Giá trị gia đình

Nước Mỹ đang tự hào ở trong thời-kỳ hưng thịnh kinh tế, tự hào trong nhiều lãnh vực khoa học, nhưng không thể tự hào về căn bản đạo đức gia đình. Nguyên Phó tổng thống Dan Quayle đã nhiều lần tuyên bố lo ngại về tình trạng giá trị gia đình xuống cấp: "The failure of our families is hurting American deeply... Children need love and displine. They need mothers and fathers. A welfare check is not a husband. The state is not a father..." (sự thất bại của gia đình chúng ta là nỗi đau thương xâu đậm. Trẻ em cần yêu thương và dạy dỗ. Chúng cần mẹ, cần cha. Cái ngân phiếu trợ cấp xã hội không phải là chồng. Tài trợ của chính phủ không phải là cha). Và vụ tổng thống Bill Clinton liên hệ bất chính với nhiều phụ nữ đang là sự tranh luận về giá trị đạo đức gia đình nơi xứ này.

Gia đình trong Anh ngữ -family- ý nghĩa lại rất rộng rãi. Gia đình là cha mẹ con cái sống chung với nhau; Gia đình có thể là một số người sống chung cùng một sở thích. Hai chàng hoặc hai cô đồng tính luyến ái sống chung với nhau vẫn kể là gia đình. Hai người khác phái chỉ  là "bạn" sống chung ăn ngủ với nhau cũng là gia đình. Một bà kể gia đình mình gồm có bà ta với hai con chó và ba con mèo. Tờ Journal of Marriage and Family tháng 11 năm 1971 trong bài "The Origin of the Family" đã định nghĩa gia đình như vầy: "A married couple or other group of adult kinfolk who cooperate economically in the upbringing of children, and all or most of whom share a common dwelling". (Gia đình là cặp vợ chồng hay một nhóm người lớn cùng huyết thống chung về tài chánh trong sự dạy dỗ con cái, và tất cả hay hầu hết những người cũng sống chung với nhau); Một số khác lại định nghĩa: "Any group of people who opt to live together and who should be nurturing each other in one way or another" (Gia đình là một nhóm người nào đó chọn lựa sống chung với nhau, nuôi nấng lẫn nhau theo cách này hay cách khác).

Như vậy, giá trị gia đình nằm trên huyết thống hay sự nương dựa lẫn nhau trong cuộc sống?

Gia đình trong tiếng Việt ghép chữ "gia" là nhà và "đình" là nhà chung của làng, nơi hội họp bàn thảo việc làng, cũng là nơi thờ vị Thành Hoàng của làng. Gia đình mang một ý nghĩa những người cùng một huyết thống sống chung với nhau dưới một mái nhà. Dưới mái nhà đó cũng là nơi hội họp, bàn thảo với nhau để sây dựng cuộc sống cho nhau, và tất nhiên, không thể thiếu lễ nghĩa tổ, tộc như một thứ "đình" tại "gia". Như vậy, người Việt đặt giá trị gia đình nơi huyết thống - phương diện sinh lý, song còn đặt nơi gia tộc - phương diện tinh thần. Vì nhận thức giá trị "một giọt máu đào hơn ao nước lã"; với sự nương dựa "nhỏ cậy cha, già cậy con" mà người trong gia đình biết sống cho nhau và vì nhau mà sống, hơn thế nữa sống sao cho rạng danh dòng họ nhà mình - đại gia đình.

Song Kinh-Thánh cho chúng ta biết định nghĩa đúng đắn về gia đình và giá trị gia đình cách đích thực.

Trong Kinh-Thánh không nói nhiều về gia đình, dầu vậy, vài chỗ trong Kinh-Thánh cũng đủ cho chúng ta quan niệm rõ ràng về gia đình.

Theo Kinh-Thánh, chính Ðức Chúa Trời đã thiết lập gia đình cho loài người. Sau khi Ngài dựng nên vũ trụ và m i sanh vật trên đất, theo luật thiên nhiên "cỏ kết hột giống, cây trái kết quả, tùy theo loại mà có hột giống trong mình trên đất" (Sáng thế ký 1:11). Ðức Chúa Trời dựng các loài động vật có trống có mái, có đực có cái và truyền cho chúng: "Hãy sanh sản" (Sáng thế ký 1:22). Nhưng Ngài không dựng nên người nam và người nữ rồi truyền sanh sản như loài thú. Kinh-Thánh cho biết Ðức Chúa Trời dựng nên người nam đầu tiên là A-đam. Ðức Chúa Trời toàn năng và toàn hảo, mọi công trình Ngài đều trọn vẹn. Thân thể con người chỉ cần nhìn xem một tế bào (cell) cũng đủ thấy sự kỳ diệu, khôn ngoan, tuyệt sảo, toàn hảo của Ðức Chúa Trời. Thế mà, "Ngài dựng nên loài người nam" (Sáng thế ký 1:27) ở trong tình trạng "loài người ở một mình không tốt, ta sẽ làm nên kẻ giúp đỡ giống như nó" (Sáng thế ký 2:18). "Giê-hô-va Ðức Chúa Trồi làm cho A-đam ngủ mê, bèn lấy một xương sườn, rồi lắp thịt thế vào. Giê-hô-va Ðức Chúa Trời đã đồng ý rằng người nam và người nữ phải lập gia đình. Chính Ðức Chúa Trời đã thiết lập hôn lễ đầu tiên tại vườn Ê-đen. Ngài đã đem cô dâu Ê-va đến cho chú rể A-đam trong hôn lễ đầu tiên ấy. Chính Ngài đã ràng buộc họ với nhau và phán: "Hãy sanh sản thêm nhiều, và làm cho đầy dẫy đất (Sáng thế ký 1:28). Chính Chúa tuyên bố một luật định về gia đình: "Người nam sẽ lìa cha mẹ mà dính díu với vợ mình, và cả hai sẽ nên một thịt" (Sáng thế ký 2:24). Lập gia đình bắt đầu bằng hôn nhân. Trong cả Kinh-Thánh, hôn nhân được tán dương như một liên kết cao trọng nhứt, vì hôn nhân phát xuất từ trí tưởng của Ðức Chúa Trời và được thiết lập bởi bàn tay sáng tạo của Ngài, cùng với một đặc ân huyền nhiệm được ban cho để người nam và vợ mình "nên một thịt".

Vậy khởi đầu gia đình là sự kết hợp người nam và người nữ bởi hôn nhân. Lập gia đình do người nam và người nữ "sống chung" là sai định luật thiết lập gia đình. Lập gia đình mà kết hợp người nam với người nam với người nam, người nữ với người nữ là sai định chế "nên một thịt" và khả năng "sanh sản".
Lập gia đình bởi hôn nhân, người nam và người nữ lìa cha mẹ" để có một gia đình riêng và hai người "trăm năm hạnh phúc" làm căn bản cho gia đình. Ðó là tiểu gia đình gồm cha mẹ và con cái.
Kinh Thánnh cũng đề cập đến đại gia đình. Nói về gia đình của Gia cốp như vầy: "Vậy, các người thuộc về nhà (gia đình) Gia cốp đi đến Ê-díp tô, cộng hết thảy là bảy mươi người" (Sáng thế ký 46:27). Kinh Thánh cũng kể những người con nuôi thuộc về gia dình, điển hình là Môi se được nuôi bởi công chúa Pha-ra-ôn (Xuất Ê díp tô ký 2:10).

Người ở chung một nhà không thể được coi là người trong gia đình. Ngày xưa người nô lệ ở luôn trong nhà, nhưng không thuộc về gia đình. "Vả, tôi mọi không ở luôn trong nhà (vì có thể bị bán, hay được trả tự do), mà con thì ở đó luôn" (Giăng 8:36).

Nhận thức về giá trị gia đình nên xã hội loài người đã đặt ra luận pháp để vảo vệ gia đình. Người Việt chúng ta có gia lễ, gia đạo, gia giáo, gia qui để giữ gia đình trên thuận dưới hòa, tôn ti trật tự, mọi người trong gia đình hưởng được hạnh phúc.

Tiểu gia đình-Kinh thánh dạy cho chồng, cho vợ, cho con: "Hỡi người làm vợ, hãy vâng phục chồng mình, y như điều đó theo Chúa đáng phải nên vậy. Hỡi người làm chồng, hãy yêu vợ mình, chớ hề ở cay nghiệt với người. Hỡi người làm con, mọi sự hãy vâng phục cha mẹ mình, vì điều đó đẹp lòng Chúa.
Hỡi người làm cha, chớ hề chọc giận con cái mình, e chúng nó ngã lòng chăng" (Cô lô se 3:18-2ế).
Gia đình có giá trị vì được thiết lập bởi Ðức Chúa Trời, nên Cơ đốc nhân chẳng những mỗi người sống cho nhau, vì nhau mà sống, song mọi người trong gia đình còn sống cho Chúa như một mục đích của gia đình: "Ta và nhà ta sẽ phục sự Ðức Giê hô va" (Giô-suê 24:15). 

Nhưng làm thế nào có thể sống cho nhau? Mời quí vị đón đọc kỳ tới.

Mục sư Phan Thanh Bình